US Military : इराणवरील हल्ल्यात अँथ्रोपिक AIचा वापर; लक्ष्य ओळखण्यात मदत घेतली; व्हेनेझुएलाच्या अध्यक्षांना पकडण्यातही याच टूलची भूमिका होती

By, Pravin Wankhade - March 2, 2026 05:00:10

0

वृत्तसंस्था

नवी दिल्ली : US Military अमेरिकेने इराणवर केलेल्या हवाई हल्ल्यात त्याच AI कंपनी एन्थ्रोपिकच्या साधनांचा वापर केला आहे, ज्यावर राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी सरकारी बंदी घातली होती. अमेरिकन मीडिया हाऊस द वॉल स्ट्रीट जर्नलच्या अहवालात या प्रकरणाची माहिती असलेल्या लोकांनी याची पुष्टी केली आहे.US Military

मध्य पूर्वेतील अमेरिकन सेंट्रल कमांड (CENTCOM) सह जगभरातील कमांड एन्थ्रोपिकच्या ‘क्लॉड’ एआय टूलचा वापर करतात. तथापि, सेंटकॉमने इराणविरुद्ध सुरू असलेल्या सध्याच्या ऑपरेशनमध्ये वापरल्या जात असलेल्या सिस्टिम्सवर टिप्पणी करण्यास नकार दिला.US Military

तज्ञांचे म्हणणे आहे की, बंदी असूनही कमांड या टूलचा वापर इंटेलिजन्स असेसमेंट, लक्ष्याची ओळख आणि युद्धाच्या परिस्थितीचे आकलन (सिम्युलेशन) करण्यासाठी करत आहे. यावरून हे दिसून येते की हे AI टूल्स लष्करी ऑपरेशन्समध्ये किती खोलवर रुजले आहेत.US Military

CM Devendra Fadnavis : विधिमंडळ विनोदांना जन्म देणारे ठिकाण, मुख्यमंत्र्यांच्या कोट्यांनी विधानभवनात पिकला हशा

संरक्षण विभागाने कंपनीला सुरक्षेसाठी धोका असल्याचे सांगितले

पेंटागॉनमध्ये एआय मॉडेल्सच्या वापरावरून सरकार आणि एन्थ्रोपिक यांच्यात महिन्यांपासून वाद सुरू आहे. ट्रम्प यांनी शुक्रवारीच सरकारी एजन्सींना कंपनीसोबत काम थांबवण्याचे आदेश दिले होते आणि संरक्षण विभागाने याला सुरक्षेसाठी धोका आणि त्यांच्या पुरवठा साखळीसाठी धोकादायक म्हटले होते.

कंपनी म्हणाली- एआयने जीव घेणे चुकीचे

हा वाद तेव्हा वाढला जेव्हा एन्थ्रोपिकने अमेरिकेच्या संरक्षण विभागाला ‘कोणत्याही अटीशिवाय’ आपले टूल वापरण्याची परवानगी दिली नाही. यामुळे त्यांचा करार रद्द करण्यात आला.

संरक्षण विभागाला हवे होते की, एकदा करार झाल्यानंतर ते हे टूल ‘सर्व कायदेशीर परिस्थितीत’ वापरू शकतील. यात गुप्त माहिती गोळा करण्यापासून ते हल्ल्याचे लक्ष्य निश्चित करण्यापर्यंतचा समावेश आहे. म्हणजेच, सेना एआयला ‘शस्त्र’ म्हणून वापरू इच्छिते.

पण एन्थ्रोपिक ‘सेफ एआय’वर भर देते. तिने आपल्या करारात ही अट ठेवण्याचा प्रयत्न केला की तिच्या एआय टूलचा वापर घातक लष्करी ऑपरेशन्ससाठी किंवा थेट युद्धात जीव घेण्यासाठी होऊ नये.

मस्कच्या xAI आणि ओपन एआयसोबत करार

ट्रम्प प्रशासनाने म्हटले आहे की, सैन्यातून हे तंत्रज्ञान पूर्णपणे काढून टाकण्यासाठी किमान 6 महिने लागतील. ही प्रक्रिया खूप गुंतागुंतीची आहे, कारण पालान्टिरसारख्या डेटा-मायनिंग कंपन्यांचे भागीदारही याच तंत्रज्ञानाचा वापर करून लष्करी डेटावर प्रक्रिया करतात. पर्याय म्हणून, पेंटागॉनने आता एलन मस्कच्या xAI आणि OpenAI कंपन्यांसोबत गोपनीय सेटिंग्जमध्ये काम करण्यासाठी करार केले आहेत.

व्हेनेझुएला ऑपरेशनमध्येही क्लॉडचा वापर झाला होता

क्लॉड एआयचा वापर व्हेनेझुएलाचे अध्यक्ष निकोलस मादुरो यांना पकडण्यासारख्या मोठ्या लष्करी ऑपरेशन्समध्येही झाला आहे. एआयचा वापर इतक्या मोठ्या आणि गुप्त ऑपरेशनमध्ये होण्याची ही पहिलीच वेळ होती. ‘द वॉल स्ट्रीट जर्नल’च्या अहवालात ही माहिती समोर आली होती.

एनट्रॉपिकचा ‘क्लॉड’ AI काय आहे?

क्लॉड एक प्रगत AI चॅटबॉट आहे, जो टेक्स्ट जनरेशन, डेटा ॲनालिसिस आणि कोडिंगसारख्या कामांमध्ये निपुण आहे. याची सुरुवात 2021 मध्ये ओपन AI च्या माजी अधिकाऱ्यांनी केली होती.

अलीकडेच एका फंडिंग राऊंडनंतर ॲन्थ्रोपिकचे मूल्यांकन 380 अब्ज डॉलर म्हणजेच, सुमारे 34 लाख कोटी रुपये झाले आहे.