NEET Re-Exam : नीट पुनर्परीक्षा ऑफलाइनच होणार; सर्वोच्च न्यायालयाचा संगणकाधारित परीक्षेला नकार, २१ जूनलाच परीक्षा

By, Pravin Wankhade - June 2, 2026 04:00:23

0

वृत्तसंस्था

नवी दिल्ली : NEET Re-Exam वैद्यकीय शिक्षणासाठीच्या राष्ट्रीय पात्रता व प्रवेश परीक्षेच्या (नीट-यूजी) पुनर्परीक्षेबाबत सर्वोच्च न्यायालयाने महत्त्वाचा निर्णय दिला आहे. २१ जून रोजी होणारी पुनर्परीक्षा पारंपरिक लेखी पद्धतीनेच घेण्यात यावी, अशी भूमिका न्यायालयाने कायम ठेवली असून संगणकाधारित पद्धतीने परीक्षा घेण्याची मागणी फेटाळून लावली आहे. त्यामुळे लाखो विद्यार्थ्यांसाठी आता २१ जूनची परीक्षा ऑफलाइन पद्धतीनेच होणार असल्याचे स्पष्ट झाले आहे.NEET Re-Exam

पेपरफुटीनंतर संगणकाधारित परीक्षेची मागणी

यंदाच्या नीट परीक्षेवर पेपरफुटीचे गंभीर आरोप झाल्यानंतर राष्ट्रीय परीक्षा संस्थेने ३ मे रोजी झालेली परीक्षा रद्द केली होती. त्यानंतर २१ जून रोजी पुनर्परीक्षा घेण्याचा निर्णय जाहीर करण्यात आला. या पार्श्वभूमीवर काही याचिकाकर्त्यांनी सर्वोच्च न्यायालयात धाव घेत परीक्षा लेखी स्वरूपाऐवजी संगणकाधारित पद्धतीने घेण्याची मागणी केली होती.NEET Re-Exam

शेतकऱ्यांनी पेरणीची घाई करू नये; 10 जून पर्यंत मान्सूनच्या पावसाच्या आगमनाची शक्यता धूसर; IMD चा इशारा

‘आता परीक्षा पद्धत बदलणे शक्य नाही’

सुनावणीदरम्यान न्यायमूर्ती पी. एस. नरसिंहा यांच्या खंडपीठाने यासंदर्भातील मागणी मान्य करण्यास नकार दिला. न्यायालयाने यापूर्वीही अशाच प्रकारच्या मागण्या फेटाळल्या असल्याचे नमूद केले. परीक्षा रद्द झाल्यानंतर पुन्हा संपूर्ण प्रक्रिया उभारण्याचे मोठे आव्हान प्रशासनासमोर आहे. अशा परिस्थितीत ऐनवेळी परीक्षा पद्धती बदलणे योग्य ठरणार नसल्याचे न्यायालयाने स्पष्ट केले.

जुलैपर्यंत सुनावणी पुढे ढकलली

याचिकाकर्त्यांनी संगणकाधारित परीक्षेच्या मागणीवर तातडीने निर्णय घेण्याची विनंती केली होती. मात्र न्यायालयाने या प्रकरणाची पुढील सुनावणी न्यायालयीन सुट्टीनंतर घेण्यात येईल, असे सांगितले. त्यामुळे २१ जूनच्या पुनर्परीक्षेपूर्वी परीक्षा पद्धतीत कोणताही बदल होण्याची शक्यता संपुष्टात आली आहे.

पुढील वर्षापासून मोठा बदल शक्य

दरम्यान, केंद्र सरकार आणि राष्ट्रीय परीक्षा संस्थेने सर्वोच्च न्यायालयात सादर केलेल्या माहितीनुसार, पुढील काही वर्षांत नीट परीक्षा पूर्णपणे संगणकाधारित करण्याचा विचार सुरू आहे. उच्चस्तरीय तज्ज्ञ समितीनेही या बदलाची शिफारस केली आहे. केंद्रीय शिक्षणमंत्री धर्मेंद्र प्रधान यांनी २०२७ पासून नीट परीक्षा संगणकाधारित पद्धतीने घेण्याचा मानस व्यक्त केला आहे.

पेपरफुटीनंतर सुरक्षा उपाय कडक

पेपरफुटीच्या वादानंतर राष्ट्रीय परीक्षा संस्थेने सुरक्षा व्यवस्थेत मोठे बदल केल्याचा दावा केला आहे. पुनर्परीक्षेदरम्यान प्रश्नपत्रिकांची सुरक्षित वाहतूक, परीक्षा केंद्रांवरील देखरेख, ओळख पडताळणी आणि इतर सुरक्षाव्यवस्था अधिक मजबूत करण्यात आल्याची माहिती न्यायालयाला देण्यात आली आहे.

२२ लाखांहून अधिक विद्यार्थ्यांचे भवितव्य पणाला

देशातील सर्वात मोठ्या प्रवेश परीक्षांपैकी एक असलेल्या नीट परीक्षेला यंदा सुमारे २२.७ लाख विद्यार्थी बसले होते. पेपरफुटीच्या आरोपांमुळे परीक्षा रद्द झाल्यानंतर विद्यार्थ्यांमध्ये मोठी अस्वस्थता निर्माण झाली होती. आता २१ जून रोजी होणाऱ्या पुनर्परीक्षेकडे संपूर्ण देशाचे लक्ष लागले असून लाखो विद्यार्थ्यांचे वैद्यकीय शिक्षणाचे भवितव्य या परीक्षेवर अवलंबून आहे.

पेपरफुटी प्रकरणामुळे परीक्षा व्यवस्थेवर प्रश्नचिन्ह

गेल्या काही वर्षांत विविध स्पर्धा परीक्षा आणि भरती प्रक्रियांमध्ये पेपरफुटीच्या घटना समोर आल्याने परीक्षा व्यवस्थेच्या विश्वासार्हतेवर प्रश्न उपस्थित होत आहेत. नीट प्रकरणानंतर परीक्षा प्रणाली अधिक सुरक्षित करण्यासाठी तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवण्याची मागणीही जोर धरत आहे. मात्र सध्या तरी २१ जूनची पुनर्परीक्षा पारंपरिक लेखी पद्धतीनेच होणार असल्याचे सर्वोच्च न्यायालयाच्या निर्णयामुळे स्पष्ट झाले आहे.