Iran Retains : 12 हजार हल्ल्यांनंतरही इराणची ताकद कायम; 50% लाँचर अजूनही सुरक्षित, बोगदे आणि गुहांमध्ये क्षेपणास्त्रे लपवली

By, Pravin Wankhade - April 5, 2026 09:00:57

0

वृत्तसंस्था

वॉशिंग्टन डीसी : Iran Retains गेल्या पाच आठवड्यांपासून सुरू असलेल्या अमेरिका आणि इस्रायलच्या हल्ल्यांनंतरही इराणची लष्करी क्षमता पूर्णपणे नष्ट झालेली नाही. सीएनएनने तीन सूत्रांच्या हवाल्याने दिलेल्या अमेरिकन गुप्तचर अहवालानुसार, इराणचे सुमारे अर्धे क्षेपणास्त्र लाँचर अजूनही सुरक्षित आहेत आणि त्याच्याकडे हजारो आत्मघाती ड्रोन आहेत.Iran Retains

गुप्तचर अहवालानुसार, काही लाँचर असे आहेत जे हल्ल्यांनंतर जमिनीखाली दबले आहेत किंवा पोहोचण्यापलीकडे गेले आहेत, परंतु ते नष्ट झालेले नाहीत. एका सूत्राने सांगितले की, इराण अजूनही संपूर्ण प्रदेशात गंभीर नुकसान पोहोचवण्याची क्षमता ठेवतो.Iran Retains

Maharashtra Cabinet : राज्य मंत्रिमंडळाचे महत्त्वाचे निर्णय; शेतकरी, विद्यार्थी आणि सर्वसामान्यांना दिलासा

ड्रोनची ताकदही मोठ्या प्रमाणात टिकून आहे. अंदाजानुसार, इराणची जवळपास अर्धी ड्रोन क्षमता अजूनही सक्रिय आहे. याव्यतिरिक्त, किनारी संरक्षणासाठी वापरली जाणारी क्रूझ क्षेपणास्त्रे देखील मोठ्या संख्येने उपलब्ध आहेत, जी होर्मुझमधील जहाजांसाठी धोकादायक ठरत आहेत.

हे चित्र अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प आणि त्यांच्या प्रशासनाच्या दाव्यांपेक्षा वेगळे आहे. ट्रम्प यांनी अनेकदा सांगितले आहे की, इराणची क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन क्षमता मोठ्या प्रमाणात नष्ट करण्यात आली आहे आणि त्याचे शस्त्र उत्पादन तळ उद्ध्वस्त करण्यात आले आहेत.

अमेरिकन मंत्री म्हणाले- ट्रम्प यांची प्रतिमा खराब करत आहेत अज्ञात स्रोत

व्हाईट हाऊसने या गुप्तचर मूल्यांकनांवर प्रश्नचिन्ह उपस्थित करत म्हटले की, अज्ञात स्रोत ट्रम्प यांची प्रतिमा खराब करण्याचा प्रयत्न करत आहेत.

सरकारचा दावा आहे की इराणचे नौदल जवळजवळ संपुष्टात आले आहे, दोन-तृतीयांश लष्करी उत्पादन क्षमता नष्ट झाली आहे आणि अमेरिका तसेच इस्रायलला हवाई वर्चस्व प्राप्त झाले आहे.

संरक्षण मंत्री पीट हेगसेथ यांनीही म्हटले आहे की इराणच्या क्षेपणास्त्र आणि ड्रोन हल्ल्यांमध्ये सुमारे 90 टक्के घट झाली आहे.

तरीही जमिनीवरील परिस्थिती यापेक्षा वेगळे संकेत देते. अमेरिकन सेंट्रल कमांडनुसार, 12,300 हून अधिक ठिकाणांवर हल्ले केले गेले आहेत, परंतु तरीही इराणच्या क्षमता पूर्णपणे नष्ट झालेल्या नाहीत.

इस्त्रायलचा अंदाज आहे की केवळ 20 ते 25 टक्के लाँचर सक्रिय आहेत, तरीही यात बोगदे आणि गुहांमध्ये लपलेल्या प्रणालींचा समावेश नाही.

इराणच्या रणनीतीचा महत्त्वाचा भाग म्हणजे त्याचे भूमिगत तळ. त्याने क्षेपणास्त्रे आणि लाँच प्रणाली बोगदे आणि गुहांमध्ये लपवून ठेवल्या आहेत, ज्यामुळे त्यांना शोधणे आणि नष्ट करणे कठीण होते. याव्यतिरिक्त, मोबाईल लाँचर वेगाने जागा बदलतात, ज्यामुळे त्यांच्यावर लक्ष्य साधणे आणखी कठीण होते.

जमिनीखाली आणि बोगद्यांमध्ये लपलेली इराणी शस्त्रे

अमेरिका आणि इस्त्रायल आता या ठिकाणांच्या प्रवेशद्वारांना आणि त्यांना पुन्हा सक्रिय करणाऱ्या उपकरणांना लक्ष्य करत आहेत. ‘द न्यूयॉर्क टाइम्स’च्या अहवालानुसार, अमेरिकन एजन्सींनी अद्याप हे निश्चित केलेले नाही की इराणच्या क्षेपणास्त्र क्षमतेचे किती नुकसान झाले आहे आणि किती लाँचर अजूनही शिल्लक आहेत.

अधिकाऱ्यांचे मत आहे की इराणकडे अजूनही इतकी बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे आणि प्रक्षेपण प्रणाली (लॉन्च सिस्टम) आहेत की तो इस्त्रायल आणि प्रदेशातील इतर ठिकाणांवर हल्ला करू शकतो.

होर्मुज सामुद्रधुनी पूर्णपणे सुरक्षित करणे हे देखील एक आव्हान बनले आहे, कारण किनारी क्षेपणास्त्र क्षमता संपलेली नाही आणि ती देखील भूमिगत तळांमध्ये लपलेली असण्याची शक्यता आहे.

इराणच्या नियमित नौदलाचे नुकसान झाले असले तरी, रिव्होल्यूशनरी गार्डची सागरी ताकद अजूनही बऱ्याच अंशी शाबूत आहे. त्यांच्याकडे शेकडो लहान बोटी आणि चालकविरहित नौका आहेत, ज्यांचा वापर सागरी मार्ग अडवण्यासाठी केला जाऊ शकतो.

तज्ञांचे मत आहे की इराणची लष्करी ताकद पूर्णपणे संपलेली नाही. त्याच्याकडे अजूनही ड्रोन, क्षेपणास्त्रे आणि सहयोगी नेटवर्कसारख्या क्षमता आहेत, ज्यामुळे तो प्रत्युत्तर देणे सुरू ठेवू शकतो.