विशेष प्रतिनिधी
नवी दिल्ली : भारतात स्टारलिंक या उपग्रहाधारित इंटरनेट सेवेच्या व्यावसायिक सुरुवातीला होत असलेल्या विलंबावरून उद्योगपती एलॉन मस्क यांनी प्रश्न उपस्थित केले आहेत. रिलायन्स इंडस्ट्रीजचे अध्यक्ष मुकेश अंबानी यांचा थेट उल्लेख करत, ‘अंबानी भारताचे खरे बॉस आहेत का?’ असा सवाल मस्क यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म एक्सवर केला. यावर काँग्रेस नेते आणि लोकसभेतील विरोधी पक्षनेते राहुल गांधी यांनी सूचक प्रतिक्रिया दिली. त्यानंतर मस्क यांनी राहुल गांधी यांचे आभार मानत या परिस्थितीबद्दल चिंता व्यक्त केली.
मस्क यांनी स्टारलिंकच्या भारतातील प्रवेशाला होत असलेल्या विलंबावर नाराजी व्यक्त केली. स्टारलिंकला जगातील १६५ हून अधिक देशांमध्ये परवाने मिळाले असून, भारत सरकारच्या नियमांचे आणि आवश्यक अटींचे पालन करण्यासाठी गेल्या पाच वर्षांपासून प्रयत्न सुरू असल्याचे त्यांनी म्हटले. असे असतानाही भारतात व्यावसायिक सेवा सुरू करण्यासाठी अद्याप आवश्यक मंजुरी का मिळालेली नाही, असा प्रश्न त्यांनी उपस्थित केला.
यापूर्वीच्या एका पोस्टमध्ये मस्क यांनी काही प्रभावशाली उद्योगसमूहांकडून स्वतःची मक्तेदारी टिकवून ठेवण्यासाठी स्टारलिंकच्या भारतातील प्रवेशात अडथळे आणले जात असल्याचा आरोप केला होता. मात्र, या पोस्टमध्ये त्यांनी कोणत्याही कंपनीचे किंवा उद्योगपतीचे नाव घेतले नव्हते. त्यानंतरच्या पोस्टमध्ये त्यांनी मुकेश अंबानी यांचा थेट उल्लेख करत प्रश्न उपस्थित केला.
राहुल गांधींची सूचक प्रतिक्रिया
मस्क यांच्या पोस्टला उत्तर देताना राहुल गांधी यांनी, ‘भारतामध्ये तुमचे स्वागत आहे, एलॉन. दुसऱ्या व्यक्तीबद्दल समजल्यावर थांबा,’ अशा आशयाची प्रतिक्रिया दिली. त्यांच्या या विधानातून नेमका कोणाचा संदर्भ होता, हे त्यांनी स्पष्ट केले नाही. मात्र, या प्रतिक्रियेचा संबंध उद्योगपती गौतम अदानी यांच्याशी जोडला जात आहे.
राहुल गांधी यांनी यापूर्वीही अदानी समूह आणि केंद्र सरकारमधील संबंधांवर प्रश्न उपस्थित केले आहेत. त्यामुळे त्यांच्या या सूचक विधानाची सोशल मीडियावर चर्चा सुरू झाली.
राहुल गांधी यांच्या पोस्टला उत्तर देताना मस्क यांनी, ‘थँक्यू, राहुल. ही परिस्थिती खरोखरच चिंताजनक आहे,’ अशी प्रतिक्रिया दिली. त्यामुळे स्टारलिंकच्या भारतातील प्रवेशावरून सुरू असलेल्या चर्चेला आणखी महत्त्व प्राप्त झाले.
केंद्र सरकारने आरोप फेटाळले
दरम्यान, स्टारलिंकच्या भारतातील प्रवेशात काही उद्योगसमूहांकडून जाणीवपूर्वक अडथळे आणले जात असल्याचा आरोप केंद्र सरकारने फेटाळला आहे. दूरसंचार मंत्रालयाने भारतातील उपग्रहाधारित संचार सेवांसाठीची मंजुरी प्रक्रिया निष्पक्ष आणि भेदभावविरहित असल्याचे स्पष्ट केले.
सरकारच्या माहितीनुसार, स्टारलिंक, रिलायन्स जिओची उपग्रह संचार सेवा आणि भारती समूहाशी संबंधित युटेलसॅट वनवेब या तीन कंपन्यांना परवाने देण्यात आले आहेत. मात्र, या तिन्ही कंपन्यांच्या सेवांना व्यावसायिक सुरुवात करण्यापूर्वी आवश्यक सुरक्षा तपासणी आणि स्पेक्ट्रमसंबंधी मंजुरीची प्रक्रिया पूर्ण करावी लागणार आहे.
सर्व परवानाधारक कंपन्यांची सुरक्षा तपासणी सुरू असून, ही प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर पुढील टप्प्यांतील मंजुरीसाठी मार्ग मोकळा होईल, असे मंत्रालयाने स्पष्ट केले.
स्टारलिंकच्या भारतातील प्रवेशावरून वाद
भारतातील दुर्गम आणि इंटरनेट सुविधा कमी असलेल्या भागांमध्ये उपग्रहाधारित इंटरनेट सेवा उपयुक्त ठरू शकते, असा मस्क यांचा दावा आहे. स्टारलिंकची सेवा सुरू झाल्यास पारंपरिक इंटरनेट आणि मोबाइल नेटवर्कची मर्यादित उपलब्धता असलेल्या भागांना फायदा होऊ शकतो, असे त्यांनी म्हटले आहे.
मात्र, भारतात ही सेवा सुरू करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या नियामक आणि सुरक्षा प्रक्रियांना अद्याप पूर्णता आलेली नाही. या पार्श्वभूमीवर मस्क यांनी उपस्थित केलेले प्रश्न, राहुल गांधी यांची प्रतिक्रिया आणि केंद्र सरकारने दिलेले स्पष्टीकरण यामुळे स्टारलिंकच्या भारतातील प्रवेशाचा मुद्दा चर्चेत आला आहे.
स्टारलिंकच्या मंजुरीतील विलंबावरून सुरू झालेली ही चर्चा आता उद्योगसमूहांचा प्रभाव, सरकारी नियामक प्रक्रिया आणि भारतातील उपग्रह इंटरनेट क्षेत्रातील स्पर्धा या मुद्द्यांपर्यंत पोहोचली आहे. तथापि, अंबानी किंवा अन्य कोणत्याही उद्योगसमूहाने स्टारलिंकच्या मंजुरीत अडथळे आणल्याचा आरोप सरकारने मान्य केलेला नाही.
महत्वाच्या बातम्या
To be published, comments must be reviewed by the administrator.*
Our website uses cookies to improve your experience. Learn more
Download App