‘भाषेवरून वाद नको…’ फडणवीसांचं मोठं विधान; महाराष्ट्राच्या पूर-दुष्काळावर सांगितला ‘हा’ प्लॅन

By, wankhadepravin - October 1, 2026 07:00:34

0

विशेष प्रतिनिधी

मुंबई : भाषा हे विवादाचे नव्हे, तर सुसंवाद, समन्वय आणि समाजाला जोडण्याचे प्रभावी माध्यम आहे, असे प्रतिपादन मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी केले. मुंबईत आयोजित ‘सुशासन संवाद : मुंबई संकल्प’ या कार्यक्रमात ते बोलत होते. यावेळी पर्यावरण संवर्धन, जलव्यवस्थापन, कृषी, शेतकरी मदत, रोजगार आणि महाराष्ट्राच्या विकासाच्या विविध मुद्द्यांवर त्यांनी भूमिका मांडली.

‘पाञ्चजन्य’च्या वतीने आयोजित या कार्यक्रमात संपादक हितेश शंकर यांनी मुख्यमंत्री फडणवीस यांची विशेष मुलाखत घेतली. या संवादात महाराष्ट्रासह देशातील आर्थिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक विषयांवर चर्चा झाली.

भाषा समाजाला जोडणारे माध्यम

भाषेच्या मुद्द्यावर बोलताना मुख्यमंत्री म्हणाले की, भाषेमुळे समाजात वाद निर्माण होण्याऐवजी संवाद आणि समन्वय साधला गेला पाहिजे. भाषा ही समाजाला जोडणारी शक्ती असून तिचा उपयोग परस्परांमधील संवाद वाढविण्यासाठी झाला पाहिजे.

पर्यावरण संवर्धनासाठी स्वच्छ ऊर्जेवर भर

बदलत्या हवामानाचे परिणाम आता अधिक प्रकर्षाने जाणवत आहेत. त्यामुळे पर्यावरण संवर्धन आणि प्रदूषण नियंत्रणासाठी सरकारसोबतच समाजातील प्रत्येक घटकाने योगदान देणे आवश्यक आहे. ऊर्जा क्षेत्रात सौरऊर्जेसह नवीकरणीय ऊर्जेचा वापर वाढविण्यावर राज्य शासनाचा भर असल्याचे फडणवीस यांनी सांगितले.

जमिनीची उत्पादकता टिकविणे, जलस्रोतांचे संवर्धन करणे आणि जलप्रदूषण रोखणे ही आगामी काळातील महत्त्वाची आव्हाने आहेत. जलस्रोतांमध्ये प्रदूषित पाणी जाणार नाही, यासाठी प्रभावी उपाययोजना करण्याची गरज असल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले.

वैनगंगा-नळगंगा प्रकल्पातून दुष्काळग्रस्त भागांना दिलासा?

महाराष्ट्रातील काही भागांत पाण्याची मुबलकता असताना दुसरीकडे अनेक भागांना दुष्काळाचा सामना करावा लागतो. हा असमतोल दूर करण्यासाठी दीर्घकालीन जलव्यवस्थापनावर भर देण्यात येत असल्याचे मुख्यमंत्री म्हणाले.

विदर्भातील वैनगंगा नदीचे समुद्राकडे वाहून जाणारे पाणी दुष्काळग्रस्त भागांकडे वळविण्याच्या उद्देशाने वैनगंगा-नळगंगा नदीजोड प्रकल्पाचे नियोजन करण्यात आले आहे. या प्रकल्पामुळे बुलढाण्यासह विदर्भातील दुष्काळग्रस्त भागांना पाणी उपलब्ध होण्यास मदत होईल, अशी अपेक्षा त्यांनी व्यक्त केली.

पश्चिम घाटातून पश्चिमवाहिनी नद्यांद्वारे समुद्रात जाणाऱ्या पाण्याचा अधिक प्रभावी वापर करण्यासाठीही नियोजन सुरू असल्याचे त्यांनी सांगितले.

पूर आणि दुष्काळावर जलव्यवस्थापनातून उपाय

राज्यात एका बाजूला अतिवृष्टीमुळे पूरस्थिती निर्माण होते, तर दुसरीकडे पाण्याअभावी दुष्काळाचा सामना करावा लागतो. त्यामुळे अतिरिक्त पाण्याचे योग्य नियोजन करून ते दुष्काळग्रस्त भागांपर्यंत पोहोचविणे आवश्यक आहे, असे फडणवीस यांनी नमूद केले.

पूरस्थितीत उपलब्ध होणारे अतिरिक्त पाणी जलाशयांमध्ये साठविणे, नदीजोड प्रकल्प आणि सिंचन व्यवस्थेच्या माध्यमातून त्याचा वापर करणे, अशा उपाययोजनांवर काम सुरू असल्याचे त्यांनी सांगितले.

चाकण-हिंजवडीच्या 1,826 कोटींच्या आराखड्याला फडणवीसांची तत्त्वतः मंजुरी; डिसेंबरपासून कामांना सुरुवात

नैसर्गिक आपत्तीत शेतकऱ्यांना तातडीने मदत

अतिवृष्टी, अवकाळी पाऊस आणि अन्य नैसर्गिक आपत्तींमुळे पिकांचे नुकसान झाल्यास शेतकऱ्यांना वेळेत मदत मिळावी, यासाठी शासन प्रयत्नशील असल्याचे मुख्यमंत्री म्हणाले. नुकसानीचे पंचनामे करून नियमानुसार राष्ट्रीय आपत्ती प्रतिसाद निधी (एनडीआरएफ) अंतर्गत केंद्र सरकारकडे मदतीचे प्रस्ताव पाठविण्यात येतात. पात्र शेतकऱ्यांना मदत थेट त्यांच्या बँक खात्यात जमा करण्याची प्रक्रिया राबविण्यात येत असल्याचे त्यांनी सांगितले.

शेतकऱ्यांना सिंचन सुविधा, वीज आणि आर्थिक सहाय्य उपलब्ध करून देण्यासाठी विविध योजनांची अंमलबजावणी करण्यात येत असल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले.

डिजिटल तंत्रज्ञानामुळे योजनांमध्ये पारदर्शकता

सरकारी योजनांचा लाभ पात्र लाभार्थ्यांपर्यंत पोहोचविण्यासाठी डिजिटल तंत्रज्ञानाचा वापर वाढविण्यात येत आहे. आधारआधारित पडताळणी, ई-केवायसी आणि थेट लाभ हस्तांतरणामुळे योजनांच्या अंमलबजावणीत पारदर्शकता वाढण्यास मदत होत असल्याचे मुख्यमंत्री म्हणाले.

सुशासनातून विकासाला गती

सुशासन म्हणजे केवळ प्रशासनाची कार्यपद्धती नव्हे, तर नागरिकांना वेळेत, पारदर्शक आणि परिणामकारक सेवा उपलब्ध करून देणे होय. आधुनिक तंत्रज्ञान, सक्षम प्रशासन आणि दीर्घकालीन नियोजनाच्या माध्यमातून विकासाला गती देण्यावर राज्य शासनाचा भर असल्याचे फडणवीस यांनी सांगितले.

‘मॅन ऑफ द मिलेनिया डॉ. हेडगेवार’ पुस्तकाचे प्रकाशन

या कार्यक्रमात मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या हस्ते एन. एच. (नाना) पालकर लिखित ‘मॅन ऑफ द मिलेनिया डॉ. हेडगेवार’ या पुस्तकाचे प्रकाशन करण्यात आले. यावेळी अभिनेते आणि खासदार रवि किशन यांच्यासह विविध क्षेत्रांतील मान्यवर उपस्थित होते. सुशासन, अर्थव्यवस्था, संस्कृती, आरोग्य, पर्यावरण आणि सामाजिक परिवर्तनाच्या विविध पैलूंवर या कार्यक्रमात विचारमंथन करण्यात आले.