GST Collection : मार्चमध्ये ₹2 लाख कोटींपेक्षा जास्त GST संकलन; 10 महिन्यांतील उच्चांक

By, Pravin Wankhade - April 2, 2026 04:00:42

0

वृत्तसंस्था

नवी दिल्ली : GST Collection मार्च 2026 मध्ये देशातील वस्तू आणि सेवा कर (GST) संकलनात मोठी वाढ नोंदवली गेली आहे. अधिकृत आकडेवारीनुसार, या महिन्यात एकूण GST संकलन वार्षिक आधारावर 8.8% वाढून ₹2 लाख कोटींच्या पुढे गेले. मागील वर्षी मार्च 2025 मध्ये हे संकलन ₹1.83 लाख कोटी होते.GST Collection

निव्वळ GST संकलनातही वाढ झाली असून ते 8.2% वाढीसह ₹1.78 लाख कोटींवर पोहोचले आहे. एक वर्षापूर्वी हा आकडा ₹1.64 लाख कोटी होता. ही आकडेवारी 1 एप्रिल रोजी जाहीर करण्यात आली.GST Collection

एकूण आणि निव्वळ GST म्हणजे काय?

एकूण GST म्हणजे सरकारने जमा केलेला एकूण कर, तर निव्वळ GST म्हणजे या रकमेतील करदात्यांना दिलेले परतावे (रिफंड) वजा केल्यानंतर उरलेली रक्कम.GST Collection

महाराष्ट्रात नदी पुनरुज्जीवन प्राधिकरण स्थापन; फडणवीस मंत्रिमंडळाचा निर्णय

10 महिन्यांतील सर्वाधिक संकलन

मार्च 2026 मधील GST संकलन हा गेल्या 10 महिन्यांतील सर्वाधिक आकडा ठरला आहे. यापूर्वी मे 2025 मध्ये सुमारे ₹2.01 लाख कोटींचे संकलन झाले होते.

आर्थिक वर्ष 2025-26 मध्ये विक्रमी कामगिरी

संपूर्ण आर्थिक वर्ष 2025-26 मध्ये एकूण GST संकलन 8.3% वाढून ₹22.27 लाख कोटी झाले आहे. निव्वळ संकलन 7.1% वाढीसह ₹19.34 लाख कोटींवर पोहोचले.

तुलनेत, आर्थिक वर्ष 2024-25 मध्ये एकूण संकलन ₹20.25 लाख कोटी आणि निव्वळ संकलन ₹18.07 लाख कोटी होते.

रिफंडमध्येही वाढ

कर परताव्यांमध्ये (रिफंड) देखील वाढ झाली आहे. मार्च 2026 मध्ये एकूण रिफंड 13.8% वाढून ₹0.22 लाख कोटी झाले, जे मार्च 2025 मध्ये ₹0.19 लाख कोटी होते.

देशांतर्गत आणि आयात महसूल

देशांतर्गत महसूल (CGST, SGST, IGST) ₹1.46 लाख कोटी राहिला, ज्यात 5.9% वाढ झाली. तर आयात महसूल (IGST) ₹0.54 लाख कोटी राहिला, ज्यात 17.8% वाढ नोंदवली गेली.

सेस महसूलात घट

मार्च 2026 मध्ये निव्वळ उपकर (सेस) महसूल -₹177 कोटी इतका नकारात्मक राहिला. मागील वर्षी मार्च 2025 मध्ये हा आकडा ₹12,043 कोटी होता.

राज्यांमध्ये महाराष्ट्र आघाडीवर

GST संकलनात महाराष्ट्र (+17%), कर्नाटक (+14%) आणि तेलंगणा (+19%) या राज्यांनी मजबूत वाढ नोंदवली. तर हरियाणा, आंध्र प्रदेश आणि मध्य प्रदेश यांसारख्या राज्यांमध्ये वाढ तुलनेने मंद राहिली.

सर्वाधिक संकलनाचा विक्रम

देशात सर्वाधिक GST संकलन एप्रिल 2025 मध्ये झाले होते, जेव्हा ₹2.37 लाख कोटींची वसुली झाली होती. त्याआधी एप्रिल 2024 मध्ये ₹2.10 लाख कोटींचा विक्रम होता.

अर्थव्यवस्थेचा संकेत

GST संकलन हे देशाच्या अर्थव्यवस्थेची स्थिती दर्शवणारा महत्त्वाचा निर्देशक मानला जातो. संकलनात वाढ म्हणजे बाजारात खरेदी-विक्री वाढत आहे, उत्पादन वाढत आहे आणि कर अनुपालन सुधारत आहे, असे मानले जाते.