Union Budget 2026 : अर्थसंकल्प 2026 ची तयारी पूर्ण, नॉर्थ-ब्लॉकमध्ये हलवा सेरेमनी, 1 फेब्रुवारीला पेपरलेस अर्थसंकल्प

By, Pravin Wankhade - January 28, 2026 01:00:40

0

वृत्तसंस्था

नवी दिल्ली : Union Budget 2026 केंद्रीय वित्त मंत्री निर्मला सीतारमण यांनी मंगळवारी (27 जानेवारी) पारंपरिक ‘हलवा सेरेमनी’मध्ये भाग घेतला. हा विधी 2026-27 च्या अर्थसंकल्पाच्या तयारीच्या अंतिम टप्प्याचे प्रतीक आहे. अर्थसंकल्प 1 फेब्रुवारी रोजी लोकसभेत सादर केला जाईल.Union Budget 2026

विशेष बाब म्हणजे, यावेळी अर्थसंकल्प तयार करणाऱ्या टीमला नॉर्थ ब्लॉकच्या जुन्या तळघरात स्थलांतरित व्हावे लागले आहे, कारण मंत्रालयाच्या नवीन कार्यालय ‘कर्तव्य भवन’मध्ये प्रिंटिंग प्रेसची सुविधा नाही.Union Budget 2026

नॉर्थ ब्लॉक मध्ये झाला विधी, आता लॉक-इन कालावधी सुरू

हलवा सेरेमनीसोबतच अर्थसंकल्प तयार करणाऱ्या अधिकारी आणि कर्मचाऱ्यांचा ‘लॉक-इन’ कालावधी सुरू झाला आहे. आता अर्थसंकल्प सादर होईपर्यंत हे सर्व अधिकारी नॉर्थ ब्लॉकच्या तळघरातच राहतील. बाह्य जगाशी त्यांचा संपर्क पूर्णपणे तुटलेला राहील.Union Budget 2026

फडणवीस सरकारचा होतकरू युवकांना दिलासा; महाराष्ट्रात ITI मध्ये लागू करणार पीएम सेतू योजना!!

यावेळी अर्थमंत्र्यांनी अर्थसंकल्प प्रेसला भेट दिला आणि तयारीचा आढावा घेतला. या प्रसंगी त्यांच्यासोबत वित्त राज्यमंत्री पंकज चौधरी आणि मंत्रालयाचे सर्व सचिव उपस्थित होते.

नवीन कार्यालयातून जुन्या तळघरात परतली अर्थसंकल्पाची टीम

सप्टेंबर 2025 मध्ये अर्थमंत्री आणि त्यांच्या टीमला ऐतिहासिक नॉर्थ ब्लॉकवरून आधुनिक ‘कर्तव्य भवन-I’ मध्ये हलवण्यात आले होते. परंतु, अर्थसंकल्पाची गोपनीयता आणि छपाईसाठी टीमला पुन्हा नॉर्थ ब्लॉकला पाठवण्यात आले. नॉर्थ ब्लॉकच्या तळघरातच अर्थसंकल्पाची प्रिंटिंग प्रेस आहे, तर नवीन सचिवालयात अजून अशी व्यवस्था नाही.

सीतारमण यांचा सलग 9वा अर्थसंकल्प: जीडीपी वाढीवर लक्ष

निर्मला सीतारमण 1 फेब्रुवारी 2026 रोजी सलग आपला 9वा अर्थसंकल्प (पूर्ण आणि अंतरिम मिळून) सादर करतील. हा अर्थसंकल्प अशा वेळी येत आहे, जेव्हा जगभरातील भू-राजकीय तणावामुळेही भारताची जीडीपी वाढ चालू आर्थिक वर्षात 7.6% राहण्याचा अंदाज आहे. अर्थसंकल्पाकडून मध्यमवर्ग आणि करदात्यांना खूप अपेक्षा आहेत.

2026 चा अर्थसंकल्पही पेपरलेस असेल, मोबाइल ॲपवर मिळेल डेटा

मागील पाच वेळांप्रमाणे या वेळीही अर्थसंकल्प पूर्णपणे डिजिटल म्हणजेच पेपरलेस असेल. संसदेत अर्थमंत्र्यांचे भाषण संपल्यानंतर सर्व अर्थसंकल्पीय दस्तऐवज युनियन बजेट मोबाइल ॲपवर उपलब्ध होतील.

हे ॲप हिंदी आणि इंग्रजी दोन्ही भाषांमध्ये उपलब्ध आहे आणि ते अँड्रॉइड आणि iOS दोन्ही प्लॅटफॉर्मवरून डाउनलोड केले जाऊ शकते. खासदार आणि सामान्य जनता या ॲपवर वार्षिक आर्थिक विवरण (Annual Financial Statement) आणि वित्त विधेयक (Finance Bill) यांसारखी कागदपत्रे पाहू शकतील.

हलवा सेरेमनी काय आहे आणि ते का महत्त्वाचे आहे?

अर्थसंकल्प सादर होण्याच्या काही दिवसांपूर्वी ही प्रथा पाळली जाते. भारतीय परंपरेनुसार, कोणत्याही शुभ कार्याची सुरुवात गोड पदार्थाने केली जाते.
हलवा तयार झाल्यानंतर, अर्थसंकल्पाच्या मसुदा तयार करणे आणि छपाईशी संबंधित अधिकाऱ्यांना ‘नजरकैदेत’ ठेवले जाते.
अर्थसंकल्पाची कोणतीही माहिती लीक होऊ नये म्हणून गोपनीयता राखण्यासाठी हे केले जाते.