Mumbai Coast : मुंबईच्या किनाऱ्याजवळ 3 संशयास्पद तेल टँकर जप्त; इराणने म्हटले- जहाजांशी कोणताही संबंध नाही

By, Pravin Wankhade - February 17, 2026 06:00:36

0

वृत्तसंस्था

मुंबई : Mumbai Coast भारताने या महिन्यात मुंबई किनाऱ्याजवळ तीन तेल टँकर जप्त केले आहेत. इंडिया टुडे आणि रॉयटर्सच्या वृत्तानुसार, या जहाजांचे IMO क्रमांक अमेरिकेने प्रतिबंधित केलेल्या जहाजांशी जुळतात आणि त्यांचा इराणशी संबंध असल्याचा संशय आहे.Mumbai Coast

मात्र, इराणच्या नॅशनल इराणीयन ऑइल कंपनी (NIOC) ने या जहाजांशी कोणत्याही प्रकारचा संबंध असल्याचा इन्कार केला आहे. सूत्रांनुसार, या जहाजांची नावे स्टेलर रुबी, अस्फाल्ट स्टार आणि अल जफझिया (Stellar Ruby, Asphalt Star आणि Al Jafzia) अशी आहेत.Mumbai Coast

मुंबई किनाऱ्यापासून सुमारे 100 नॉटिकल मैल पश्चिमेला संशयास्पद हालचालींनंतर त्यांना थांबवण्यात आले होते. नंतर त्यांना चौकशीसाठी मुंबई बंदरात आणण्यात आले आहे. असे सांगण्यात आले आहे की, ही जहाजे आपली ओळख लपवण्यासाठी वारंवार आपले नाव, ध्वज आणि इतर ओळख बदलत होती.Mumbai Coast

बंजारा समाजातील मान्यवरांचा उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्या हस्ते सेवा पुरस्कार देऊन गौरव

या जहाजांचे मालक परदेशी कंपन्या आहेत. भारतीय अधिकाऱ्यांनी या कारवाईची माहिती 6 फेब्रुवारी रोजी X वर दिली होती, परंतु नंतर ती पोस्ट हटवण्यात आली. इराणच्या सरकारी माध्यमांनी नॅशनल इराणीयन ऑइल कंपनीच्या हवाल्याने सांगितले की, या जहाजांचा किंवा त्यांच्या मालाचा कंपनीशी कोणताही संबंध नाही.

इंडियन कोस्ट गार्डने पाळत वाढवली

सूत्रांनुसार, या घटनेनंतर इंडियन कोस्ट गार्डने पाळत आणखी कडक केली आहे. ते भारताच्या सागरी क्षेत्रात २४ तास पाळत ठेवत आहेत. यासाठी सुमारे ५५ जहाजे आणि १०-१२ विमाने तैनात करण्यात आली आहेत.

शिपिंग डेटाशी संबंधित सूत्रांनुसार, अल जफजिआने २०२५ मध्ये इराणमधून जिबूतीपर्यंत इंधन तेल पोहोचवले होते. स्टेलार रुबी इराणच्या ध्वजाखाली नोंदणीकृत आहे. तर, अस्फाल्ट स्टार प्रामुख्याने चीनच्या आसपासच्या सागरी मार्गांवर सक्रिय आहे.

अमेरिकेने या जहाजांवर यापूर्वीच निर्बंध लादले होते

अमेरिकेच्या ट्रेझरी विभागाच्या ऑफिस ऑफ फोरेन असेस्ट्स कंट्रोल (OFAC) ने गेल्या वर्षी ग्लोबल पीस, चिल १ आणि ग्लोरी स्टार १ नावाच्या जहाजांवर बंदी घातली होती. त्यांचे IMO क्रमांक मुंबईत जप्त केलेल्या जहाजांशी जुळतात. यामुळे ही जहाजे निर्बंधांचे उल्लंघन करून तेल व्यापारात सामील असण्याची शक्यता आहे.

प्रतिबंधित तेलाचा व्यापार कसा होतो

प्रतिबंधित तेल सामान्यतः कमी किमतीत विकले जाते, कारण त्यात कायदेशीर धोका जास्त असतो. हे लपवण्यासाठी मध्यस्थ अनेकदा बनावट कागदपत्रांचा वापर करतात. ते जहाजांची ओळख बदलतात, समुद्रातच जहाज-ते-जहाज हस्तांतरण करतात, मालकांची नावे बदलतात.