Tirupati : देशाच्या टॉप-10 मंदिरांजवळ ₹9 लाख कोटींची संपत्ती; तिरुपती बालाजी जगातील तिसरे सर्वात श्रीमंत धार्मिक स्थळ

By, Pravin Wankhade - March 22, 2026 09:00:47

0

वृत्तसंस्था

नवी दिल्ली : Tirupati भारतातील टॉप 10 सर्वात श्रीमंत मंदिरांकडे ₹9 लाख कोटींहून अधिक संपत्ती आहे. ग्लोबल वेल्थ इंडेक्स-2026 नुसार, तिरुपती बालाजी मंदिर ₹3.38 लाख कोटींच्या चल-अचल संपत्तीसह जगातील तिसरे सर्वात श्रीमंत धार्मिक स्थळ आहे.Tirupati

इंटरनॅशनल मॉनिटरी फंड (IMF) आणि वर्ल्ड बँकेच्या आकडेवारीनुसार, तिरुपती मंदिराची एकूण संपत्ती सायप्रस, आइसलँड, एस्टोनिया यांसारख्या 100 लहान देशांच्या GDP पेक्षाही जास्त आहे. येथे सामान्य आणि विशेष दिवसांमध्ये सरासरी ₹1 ते 5 कोटींपर्यंत देणगी येते. या वर्षी 17 मार्च रोजी एकाच दिवशी ₹4.88 कोटींची देणगी आली.Tirupati

त्याचप्रमाणे, प्राचीन खजिन्याच्या बाबतीत केरळमधील पद्मनाभस्वामी मंदिर सर्वात श्रीमंत आहे. या मंदिराच्या संपत्तीचा 99% भाग ‘प्राचीन खजिन्याच्या’ स्वरूपात आहे, ज्यात सोन्याच्या मूर्ती, नाणी आणि हिरे यांचा समावेश आहे. आज त्याचे बाजार मूल्य ₹2 लाख कोटींहून अधिक आहे. याला सरकार आणि सर्वोच्च न्यायालयाचे संरक्षण आहे.Tirupati

कौशल्याधारित शिक्षणातून महाराष्ट्राची आत्मनिर्भरतेकडे वाटचाल; रत्न टाटा कौशल्य विद्यापीठात पहिल्या दीक्षांत समारंभात विद्यार्थ्यांना पदव्या प्रदान

तिरुपतीची मालमत्ता 2 वर्षांत 35% वाढली

शीर्ष-3 धर्मस्थळांची एकूण मालमत्ता मार्च 2024 पासून आतापर्यंत बरीच वाढली आहे. पण याचे मुख्य कारण सोने आहे. त्यावेळी सोने 10 ग्रॅमसाठी ₹65 हजारच्या आसपास होते. आज ते ₹1.50 लाख आहे.

अशा प्रकारे तिरुपती मंदिराची मालमत्ता या दोन वर्षांत 35%, पद्मनाभस्वामीची 100% तर जगन्नाथ पुरी मंदिराची सुमारे 50% वाढली आहे. या मंदिरांच्या रोख देणग्यांमध्ये मात्र एकूण 10 ते 12% वाढ झाली आहे.

तिरुपती मंदिराच्या उत्पन्नाचा एक मोठा भाग देशातील विविध बँकांमध्ये जमा असलेल्या 11 टनांहून अधिक सोन्याच्या साठ्यावर मिळणाऱ्या व्याजातून येतो.

पुरीच्या जगन्नाथ मंदिराकडे 60 हजार एकर जमीन

आकडेवारीनुसार, पुरी येथील जगन्नाथ मंदिराकडे 60 हजार एकरपेक्षा जास्त जमीन आहे. ही जमीन ओडिशातील 30 पैकी 24 जिल्ह्यांमध्ये आहे. 6 राज्यांमध्येही मंदिराची 395 एकर जमीन आहे.

मंदिरात असलेला खजिना, जमीन आणि इतर जंगम-स्थावर मालमत्तांचे मूल्य ₹1.2 लाख कोटींपर्यंत आहे.

अयोध्या येथील राम मंदिरात दररोज एक कोटी रुपयांपेक्षा जास्त दान

दोन वर्षांत अयोध्या येथील श्रीराम जन्मभूमी मंदिराचे चित्र वेगाने बदलले आहे. मंदिराच्या उत्पन्नाचा मुख्य स्रोत दान आणि बँक ठेवींवरील व्याज आहे.

मंदिराच्या स्थावर मालमत्तेमध्ये सुमारे 70 एकरचा मुख्य परिसर आणि त्याच्या आसपासची अधिग्रहित जमीन आहे. त्याचबरोबर निर्माणाधीन मंदिराची भव्य रचना (ज्याची बांधकाम किंमतच ₹1,800 कोटींपेक्षा जास्त आहे), त्यामुळे त्याची एकूण मालमत्ता ₹6,000 कोटींवरून ₹8,000 कोटींच्या पुढे जाते.