वृत्तसंस्था
मुंबई : चीनमधून पाकिस्तानला जाणारे जहाज मुंबईत थांबवण्यात आले आहे. या जहाजात काहीतरी धोकादायक सामग्री असण्याची भीती भारतीय सुरक्षा यंत्रणांना वाटत आहे, ज्याचा वापर पाकिस्तानच्या आण्विक आणि बॅलेस्टिक क्षेपणास्त्र कार्यक्रमासाठी केला जाऊ शकतो. गुप्त माहितीवर कारवाई करून, सीमा शुल्क अधिकाऱ्यांनी 23 जानेवारी रोजी बंदरावर माल्टा ध्वजांकित व्यापारी जहाज CMA CGM Attila अडवले. तपासादरम्यान, त्यात एक कॉम्प्युटर न्यूमेरिकल कंट्रोल (सीएनसी) मशीन देखील सापडले, जे एका इटालियन कंपनीने बनवले होते.Chinese ship intercepted in Bombay, Pakistan carrying material for making nuclear weapons; Investigation begins
क्षेपणास्त्रे बनवण्यासाठी महत्त्वाचे यंत्र
सीएनसी मशीन संगणकाद्वारे नियंत्रित केल्या जातात, हे मॅन्युअली करणे शक्य नाही. डीआरडीओच्या पथकाने जहाजात भरलेल्या मालाचीही तपासणी केली. जहाजात भरलेल्या वस्तूंचा वापर शेजारील देश त्याच्या आण्विक कार्यक्रमासाठी करू शकतो, असे तपासात समोर आले आहे. तज्ज्ञांच्या मते पाकिस्तानच्या क्षेपणास्त्र विकास कार्यक्रमात हे उपकरण महत्त्वाचे ठरू शकते. हे उल्लेखनीय आहे की 1996 पासून सीएनसी मशीन वासेनार व्यवस्थेमध्ये समाविष्ट केल्या गेल्या आहेत. हे एक आंतरराष्ट्रीय शस्त्र नियंत्रण आहे ज्याचे उद्दिष्ट नागरी आणि लष्करी दोन्ही वापरासह उपकरणांचा प्रसार रोखणे आहे.
सीएनसी मशीन काय आहेत?
उत्तर कोरियामध्ये अण्वस्त्र कार्यक्रमांसाठी सीएनसी मशीनचा वापर करण्यात आला. याबाबत मुंबई बंदर अधिकाऱ्यांनी भारतीय सुरक्षा अधिकाऱ्यांना सतर्क केले होते. त्यानंतर तपासणी करून माल जप्त करण्यात आला. अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, सुरक्षा एजन्सींच्या तपासात असे सूचित झाले आहे की 22,180 किलो वजनाचे माल तैयुआन मायनिंग इम्पोर्ट अँड एक्सपोर्ट कंपनी लिमिटेडने पाठवले होते. कॉसमॉस इंजिनीअरिंगसाठी ते पाकिस्तानला नेण्यात आले. चीनमधून पाकिस्तानला पाठवल्या जाणाऱ्या अशा दुहेरी वापराच्या लष्करी दर्जाच्या वस्तू जप्त करण्याची ही पहिलीच वेळ नाही.
या प्रकरणाबाबत चिंतेचे वातावरण
अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, युरोप आणि अमेरिकेने ज्या गोष्टींवर बंदी घातली आहे अशा गोष्टी पाकिस्तानला चीनकडून मिळू शकतात ही चिंतेची बाब आहे. पाकिस्तानच्या आण्विक आणि क्षेपणास्त्र कार्यक्रमांना चीनचा पाठिंबाही त्रासदायक आहे. हे लक्षात घेण्यासारखे आहे की 2020 मध्ये, क्षेपणास्त्र बनविण्यासाठी एक विशेष ऑटोक्लेव्ह पाकिस्तानला जाणाऱ्या चिनी जहाजावर औद्योगिक उपकरणे म्हणून लपवण्यात आले होते. या संशयित पाकिस्तानी संस्थांनी संरक्षण विज्ञान आणि तंत्रज्ञान संघटनेला (DESTO) या दुहेरी वापराच्या साहित्याचा पुरवठा केला आहे का हे शोधणे हा तपासाचा उद्देश आहे.