वृत्तसंस्था
वॉशिंग्टन डीसी : Donald Trump अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी नाईल नदीच्या पाण्यावरून इजिप्त आणि इथिओपिया यांच्यातील सुरू असलेल्या वादामध्ये मध्यस्थी करण्याची तयारी दर्शवली आहे. ट्रम्प यांनी म्हटले आहे की, ते दोन्ही देशांदरम्यान अमेरिकेची मध्यस्थी पुन्हा सुरू करण्यास तयार आहेत.Donald Trump
ट्रम्प यांनी ही गोष्ट इजिप्तचे राष्ट्राध्यक्ष अब्देल फतह अल-सीसी यांना लिहिलेल्या एका पत्रात सांगितली. हे पत्र ट्रम्प यांच्या सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म ‘ट्रुथ सोशल’वरही पोस्ट करण्यात आले आहे.Donald Trump
रॉयटर्सच्या वृत्तानुसार, ट्रम्प यांनी पत्रात लिहिले आहे की, ते नाईल नदीच्या पाणीवाटपाच्या प्रश्नाला जबाबदारीने आणि कायमस्वरूपी सोडवण्यासाठी अमेरिकेची मध्यस्थी पुन्हा सुरू करण्यास तयार आहेत.Donald Trump
5 अब्ज डॉलरमध्ये बांधलेले धरण वादाचे कारण
इजिप्त आणि इथिओपियामधील वादाचे मोठे कारण म्हणजे इथिओपियाचे ग्रँड इथिओपियन रिनेसां धरण (GERD) आहे.
सुमारे 5 अब्ज डॉलरच्या खर्चाने हे धरण नाईल नदीची उपनदी असलेल्या ब्लू नाईल नदीवर बांधण्यात आले आहे. इथिओपियाने 9 सप्टेंबर रोजी या धरणाचे उद्घाटन केले होते. तेव्हापासून इजिप्तमध्ये नाराजी आहे.
इथिओपिया हे धरण आपल्या आर्थिक प्रगतीसाठी अत्यंत महत्त्वाचे मानतो.
इथिओपियाची लोकसंख्या 12 कोटींहून अधिक आहे आणि तो आफ्रिकेतील दुसऱ्या क्रमांकाचा सर्वाधिक लोकसंख्या असलेला देश आहे.
तर इजिप्तचे म्हणणे आहे की, हा धरण आंतरराष्ट्रीय करारांचे उल्लंघन करतो. इजिप्तला अशी भीती आहे की यामुळे देशात दुष्काळ आणि पूर यांसारखी परिस्थिती निर्माण होऊ शकते. इथिओपियाने हे आरोप फेटाळून लावले आहेत.
ट्रम्प यांनी पहिल्या कार्यकाळात मध्यस्थी केली होती.
अमेरिकेने 2019 च्या अखेरीस ते फेब्रुवारी 2020 च्या सुरुवातीपर्यंत इजिप्त आणि इथिओपिया यांच्यात नाईल नदीच्या पाणीवाटपावर औपचारिक मध्यस्थी केली होती.
ही प्रक्रिया तत्कालीन अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या कार्यकाळात सुरू झाली. अमेरिकेच्या ट्रेझरी डिपार्टमेंट आणि वर्ल्ड बँकेच्या उपस्थितीत वॉशिंग्टनमध्ये चर्चा झाली.
इजिप्तला अशी भीती होती की इथिओपियाच्या GERD प्रकल्पामुळे नाईल नदीचा प्रवाह कमी होईल. यामुळे पाण्याची टंचाई, शेतीवर परिणाम, दुष्काळ आणि पुराचा धोका वाढू शकतो.
फेब्रुवारी 2020 मध्ये अमेरिकेने एक मसुदा करार तयार केला. इजिप्तने या मसुद्याला सहमती दर्शवली, परंतु इथिओपियाने स्वाक्षरी करण्यास नकार दिला. यानंतर अमेरिकेची मध्यस्थी प्रक्रिया थांबली.
2020 मध्ये ट्रम्प यांनी सार्वजनिकरित्या इजिप्तच्या बाजूने विधाने केली होती. यामुळेच इथिओपियाने अमेरिकेच्या निःपक्षपातीपणावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले होते.
इजिप्तची जीवनवाहिनी आहे नाईल नदी
नाईल नदी इजिप्तसाठी केवळ एक जलस्रोत नाही, तर देशाची जीवनवाहिनी आहे. वाळवंटी प्रदेश असलेल्या इजिप्तमध्ये पिण्याचे पाणी, शेती, उद्योग आणि वीज सर्व काही नाईल नदीवर अवलंबून आहे. याच कारणामुळे नाईलशी संबंधित कोणताही वाद इजिप्तसाठी राष्ट्रीय सुरक्षेचा मुद्दा बनतो.
इजिप्तच्या सुमारे 11 कोटी लोकसंख्येच्या 90 ते 95% पाण्याची गरज नाईल नदीतून पूर्ण होते. देशाचा सुमारे 90% पेक्षा जास्त भाग वाळवंट आहे, जिथे नैसर्गिक पाऊस खूप कमी होतो. अशा परिस्थितीत नाईल नदी हा एकमेव स्थायी जलस्रोत आहे, जो इजिप्तला जीवन देतो.
शेतीच्या दृष्टीनेही नाईलची भूमिका महत्त्वाची आहे. इजिप्तमधील सुमारे 95% लागवडीयोग्य जमीन नाईल नदी आणि तिच्या डेल्टा प्रदेशात आहे. देशाच्या एकूण ताज्या पाण्याच्या वापरापैकी 80-85% हिस्सा शेतीत जातो, जो थेट नाईलमधून येतो.
पाण्याच्या प्रमाणात थोडी जरी घट झाली, तर गहू, तांदूळ आणि इतर अन्नधान्य पिकांवर परिणाम होऊ शकतो, ज्यामुळे अन्नसुरक्षा धोक्यात येते.
Donald Trump Offers to Mediate Egypt-Ethiopia Nile Water Dispute
महत्वाच्या बातम्या
- दोन पवार एकत्र येतील, पण ते पुणे जिल्हा परिषदेच्या पलीकडे जातील का??
- झ्युरिक मधल्या विवानचे फडणवीस झाले फॅन; लाडक्या बहिणींबरोबरचा फोटो आणि व्हिडिओ देखील केला शेअर!!
- CM Devendra Fadnavis : वर्ल्ड इकॉनॉमिक फोरम 2026 साठी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस दावोसकडे रवाना
- Trump : ट्रम्प यांनी 8 युरोपीय देशांवर 10% टॅरिफ लावले, ग्रीनलँडवर ताबा मिळवण्यास विरोध करत होते