वृत्तसंस्था
कैरो : वाहतूक क्षेत्रात नवा इतिहास रचण्याच्या दिशेने इजिप्तने मोठे पाऊल टाकले आहे. राजधानी कैरो आणि आसपासच्या भागांना जोडणारे जगातील सर्वात मोठे चालकविरहित मोनोरेल जाळे उभारले जात असून या प्रकल्पामुळे इजिप्तची गणना आधुनिक सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेतील अग्रगण्य देशांमध्ये होणार आहे. विशेष म्हणजे, लांबी आणि व्याप्तीच्या बाबतीत हा प्रकल्प चीनमधील अनेक मोठ्या मोनोरेल प्रकल्पांनाही मागे टाकणार असल्याचा दावा केला जात आहे.
कैरोच्या वाहतूक समस्येवर मोठा उपाय
कैरो हे आफ्रिकेतील सर्वात मोठ्या आणि सर्वाधिक लोकसंख्या असलेल्या शहरांपैकी एक आहे. शहरात दररोज प्रचंड वाहतूक कोंडी होत असल्याने नागरिकांना मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागतो. या समस्येवर दीर्घकालीन उपाय म्हणून सरकारने अत्याधुनिक चालकविरहित मोनोरेल प्रणाली उभारण्याचा निर्णय घेतला.
या प्रकल्पामुळे राजधानीतील लाखो नागरिकांचा प्रवास अधिक जलद, सुरक्षित आणि सुलभ होण्याची अपेक्षा आहे.
जगातील सर्वात मोठ्या मोनोरेल जाळ्याचा दावा
इजिप्तमध्ये उभारले जाणारे हे मोनोरेल जाळे दोन प्रमुख मार्गांवर आधारित आहे. एक मार्ग नव्या प्रशासकीय राजधानीला जोडतो, तर दुसरा मार्ग उपनगरीय भाग आणि प्रमुख निवासी क्षेत्रांना राजधानीशी जोडतो.
एकूण शेकडो किलोमीटर लांबीच्या या प्रकल्पामुळे तो जगातील सर्वात मोठा चालकविरहित मोनोरेल प्रकल्प म्हणून ओळखला जाऊ शकतो.
चालकाविना धावणार गाड्या
या प्रकल्पाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे संपूर्ण प्रणाली अत्याधुनिक स्वयंचलित तंत्रज्ञानावर आधारित आहे. गाड्या चालकाविना धावणार असून नियंत्रण केंद्रातून त्यांचे संचालन केले जाईल.
यामुळे मानवी चुका कमी होण्यास मदत होईल आणि वाहतूक अधिक सुरक्षित व कार्यक्षम होईल.
कोट्यवधी डॉलरची गुंतवणूक
मोनोरेल प्रकल्पासाठी अब्जावधी डॉलरची गुंतवणूक करण्यात आली आहे. या प्रकल्पात आंतरराष्ट्रीय कंपन्यांचाही सहभाग असून अत्याधुनिक सिग्नल प्रणाली, ऊर्जा व्यवस्थापन आणि प्रवासी सुरक्षा सुविधांवर विशेष भर देण्यात आला आहे.
इजिप्त सरकारच्या मते, हा प्रकल्प देशाच्या पायाभूत विकास धोरणातील सर्वात महत्त्वाच्या उपक्रमांपैकी एक आहे.
पर्यावरणपूरक वाहतुकीला चालना
मोनोरेल प्रणालीमुळे रस्त्यांवरील वाहनांची संख्या कमी होण्यास मदत होईल. परिणामी इंधनाचा वापर आणि वायू प्रदूषण दोन्ही कमी होण्याची शक्यता आहे.
पर्यावरणपूरक आणि शाश्वत वाहतूक व्यवस्थेच्या दिशेने हे एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे.
पर्यटन आणि अर्थव्यवस्थेलाही फायदा
इजिप्त हा जगातील प्रमुख पर्यटन देशांपैकी एक आहे. आधुनिक वाहतूक व्यवस्था उपलब्ध झाल्यास पर्यटकांना शहरातील विविध भागांमध्ये पोहोचणे अधिक सोपे होईल.
याशिवाय रोजगारनिर्मिती, गुंतवणूक आणि शहरी विकासालाही या प्रकल्पामुळे चालना मिळण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
आफ्रिकेसाठी नवा आदर्श
हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर इजिप्त आफ्रिकेतील आधुनिक सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्थेचा नवा आदर्श ठरू शकतो. अनेक आफ्रिकी देश अशा प्रकारच्या प्रकल्पांचा अभ्यास करत असून इजिप्तचा अनुभव त्यांच्यासाठी मार्गदर्शक ठरू शकतो.
भविष्यातील शहरांची झलक
कृत्रिम बुद्धिमत्ता, स्वयंचलित नियंत्रण प्रणाली आणि हरित तंत्रज्ञान यांचा संगम असलेला हा मोनोरेल प्रकल्प भविष्यातील स्मार्ट शहरांची झलक दाखवणारा मानला जात आहे. कैरोमधील हे जाळे पूर्ण क्षमतेने सुरू झाल्यानंतर जगभरातील शहरी वाहतूक प्रकल्पांसाठी एक नवा मापदंड निर्माण होऊ शकतो.
Egypt Beats China: Building World’s Largest Driverless Monorail Network
महत्वाच्या बातम्या
- Shashi Tharoor : वंदे मातरम्’ पूर्ण गाणे प्रत्येक कार्यक्रमात वाजवणे गरजेचे आहे का?’; शशी थरूर यांच्या वक्तव्याने नवा वाद
- ममतांच्या TMC मध्ये फूट; 58 आमदारांचा वेगळा गट स्थापन; ममतांनी हाकलून दिलेले ऋतब्रत बॅनर्जी विधिमंडळ पक्षाचे नेतेपदी!!
- Vedanta Group : वेदांता समूहावर ईडीची धाड; परकीय चलन नियमभंग प्रकरणी मुंबई-दिल्लीतील कार्यालयांची झडती, उद्योगविश्वात खळबळ
- Fadnavis : बळीराजासाठी फडणवीस सरकारचा ऐतिहासिक निर्णय; २ लाखांपर्यंत कर्जमाफीला मंजुरी, ५६ लाख शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा