वृत्तसंस्था
बीजिंग :UK PM Keir Starmer ब्रिटिश पंतप्रधान कीर स्टार्मर बुधवारी 8 वर्षांनंतर तीन दिवसांच्या दौऱ्यावर चीनमध्ये पोहोचले. यापूर्वी 2018 मध्ये तत्कालीन ब्रिटिश पंतप्रधान थेरेसा मे चीनमध्ये पोहोचल्या होत्या.UK PM Keir Starmer
गेल्या 8 वर्षांत जागतिक राजकारण खूप बदलले आहे. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या आक्रमक धोरणांमुळे आणि विधानांमुळे युरोपीय देश नवीन भागीदार शोधत आहेत, अशा परिस्थितीत चीन त्यांना एक मजबूत पर्याय दिसत आहे.UK PM Keir Starmer
चीनला रवाना होण्यापूर्वी स्टार्मर यांनी माध्यमांना सांगितले होते की, ब्रिटनला अमेरिका आणि चीनपैकी एकाची निवड करण्याची गरज नाही. अमेरिकेसोबतचे संबंध कायम राहतील, पण चीनकडे दुर्लक्ष करणे योग्य ठरणार नाही.UK PM Keir Starmer
तर, चीनच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने म्हटले आहे की, या दौऱ्यामुळे दोन्ही देशांमधील विश्वास वाढेल आणि संबंधांमध्ये स्थिरता येईल. ब्रिटन आज चीनला महत्त्वाचा देश सांगत असला तरी, 2020 मध्ये कोरोनाच्या काळातच त्याने चिनी टेक कंपनी हुआवेला हेरगिरीच्या संशयावरून आपल्या देशातून बाहेर काढले होते.
ब्रिटनने चिनी कंपनीला 5G प्रकल्पातून बाहेर काढले होते
ब्रिटिश सरकारने 2010 मध्ये चिनी कंपनी हुआवेला देशात मोबाइल नेटवर्कवर काम करण्याची परवानगी दिली. त्याच वेळी हुआवेच्या कार्यालयात ‘द सेल’ नावाचे एक विशेष कार्यालय तयार करण्यात आले, ज्याद्वारे सरकार कंपनीच्या कामावर लक्ष ठेवत असे. याला अनेक वर्षे राष्ट्रीय सुरक्षेसाठी महत्त्वाचे मानले गेले.
या कार्यालयात ब्रिटनचे सायबर सुरक्षा तज्ञ काम करत होते. हुआवेच्या खर्चावर ते तिच्या प्रत्येक हार्डवेअर आणि सॉफ्टवेअरची तपासणी करत होते, जेणेकरून कोणताही असा कोड नसावा ज्याचा गैरवापर केला जाऊ शकेल.
तरीही ब्रिटनच्या सरकारला या प्रणालीवर पूर्ण विश्वास बसला नाही. सुमारे 10 वर्षे हुआवेला काम करू दिल्यानंतर, सरकारने 2020 मध्ये निर्णय घेतला की तिला ब्रिटनच्या 5G नेटवर्कमधून बाहेर काढले जाईल.
त्याच वर्षी संसदेच्या एका चौकशीत असे म्हटले होते की, हुवावे आणि चीनी कम्युनिस्ट पक्ष यांच्यात संगनमत असल्याचे स्पष्ट पुरावे आहेत. जी 5G उपकरणे आधीच स्थापित केली आहेत, ती काढून टाकावी लागतील.
आता ‘द सेल’ हे याचे उदाहरण बनले आहे की चीनसोबतच्या संबंधात ब्रिटनला किती अडचणींचा सामना करावा लागतो. एकीकडे गुप्तचर संस्थांच्या सुरक्षेशी संबंधित चिंता आहेत, दुसरीकडे खाजगी कंपन्यांना स्वस्त तंत्रज्ञान हवे आहे आणि सरकारला अर्थव्यवस्था सुधारण्याची आशा आहे.
तज्ज्ञ आणि माजी राजनैतिक अधिकाऱ्यांचे म्हणणे आहे की, वेगवेगळ्या सरकारांना चीनबाबत योग्य संतुलन साधता आलेले नाही. यामुळे ब्रिटनच्या धोरणात संशय आणि भीती दिसून येते.
तज्ज्ञ म्हणाले- चीन हे असे वास्तव आहे ज्याचा सामना करणे आवश्यक आहे
स्टार्मरची ही भेट चीनबाबत निर्माण झालेला संशय आणि भीती कमी करण्याचा प्रयत्न आहे. ही भेट अशा वेळी होत आहे जेव्हा युरोप आणि चीन यांच्यातील राजनैतिक हालचाली वेगवान आहेत. गेल्या काही आठवड्यांत फिनलंड आणि आयर्लंडचे पंतप्रधानही चीनला भेट देऊन आले आहेत. जर्मन चान्सलरही फेब्रुवारीमध्ये चीनला जाण्याची शक्यता आहे.
फिनलंडचे पंतप्रधान पेटेरी ओरपो यांनी चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांची भेट घेतली. चीनने जारी केलेल्या निवेदनात म्हटले आहे की, शी जिनपिंग म्हणाले की, चीन आणि युरोपियन युनियन भागीदार आहेत, प्रतिस्पर्धी नाहीत आणि मतभेदांपेक्षा सहकार्य अधिक महत्त्वाचे आहे.
पंतप्रधान कीर स्टार्मर यांनीही मान्य केले आहे की, चीनबाबत ब्रिटनची भूमिका कधी खूप मवाळ राहिली, तर कधी खूप कठोर. त्यांचे म्हणणे आहे की, ते चीनसोबत ‘गोल्डन एरा’ (सुवर्णकाळ) किंवा ‘आइस एज’ (हिमयुग) सारख्या स्पष्ट विचारांवर विश्वास ठेवत नाहीत.
तज्ञांचे म्हणणे आहे की, ब्रिटन आता चीनला ना मित्र मानत आहे ना शत्रू, तर एक असे वास्तव मानत आहे ज्याचा सामना करणे आवश्यक आहे. किंग्स कॉलेज लंडनचे प्राध्यापक केरी ब्राउन म्हणाले की, ब्रिटनला इतर पर्याय शोधावे लागतील आणि इतर देशही तेच करत आहेत.
UK PM Keir Starmer in China: First Visit by a British Leader in 8 Years
महत्वाच्या बातम्या
- CM MK Stalin : स्टालिन म्हणाले- तमिळनाडूमध्ये हिंदीसाठी जागा नाही; भाषा लादण्याचा नेहमीच विरोध करू
- 77 व्या प्रजासत्ताक दिनी महाराष्ट्राची प्रगती आणि आर्थिक आत्मनिर्भरतेचा जयघोष; उद्योग आणि रोजगार निर्मितीवर भर!!
- उपासना धर्मापुरता मर्यादित राहिलेल्या समाजाला राष्ट्रधर्माची गरज; भैय्याजी जोशींचे प्रतिपादन
- संविधानाचा जागर ते दुष्काळ आता भूतकाळ; प्रजासत्ताक दिनानिमित्त मुंबईत चित्ररथांची झलक!!, पाहा फोटो फीचर